انحصار طلبی بد است اما از آن بد‌تر، خودخواهی است

انحصار طلبی بد است اما از آن بد‌تر، خودخواهی است. مخصوصا زمانی که سمت هم داشته باشید و خوب و بد اعمالتان، مستقیم یا با واسطه به عده‌ای دیگر سرایت کند. به نظر می‌رسد که یکی از کارکرد‌های قانون، جلوگیری از همین مسائل است؛ مقابله با ضعف مدیران، ‌ البته به شرطی که سمت مدیر، خیلی بالا نباشد!

اختلاف نظر بین دو نهاد، اداره، و یا حتی دو نماینده مجلس، ‌ از آن دست مسائلی است که از فرط روزمرگی، چه بسا اصلا جذابیت نداشته باشد. داستانی تکراری که برای بیشتر کارمندان ادارات مختلف ملموس است و حکم یادآوری کننده اختلافاتی را دارد که‌گاه به شدت بیخ پیدا می‌کند و حتی دخالت بالادستی‌ها هم برای خاتمه دادن به آن کافی نخواهد بود؛ به نظر می‌رسد که طرفین ماجرا، محدود به دور و اطراف خود شده‌اند و قدرت دیدن مسائل کلان را ندارند.

شاید بتوان از تقابل بین شهرداری و دولت، به عنوان شاخص‌ترین نمونه اختلاف مدیرتی، طی چند سال اخیر نام برد. داستانی قدیمی که فعلا به شدت سیاسی شده است و شاید بزرگ‌ترین دلیل آن، ‌ تجربه رسیدن به جایگاه اول قوه مجریه، از همین سکوی پرتاب شهرداری پایتخت بوده است. اختلافی که دخالت مجلس و قانون و... هم در آن بی‌تاثیر که نه، اما کم تاثیر بوده و چه بسا وقوع اتفاقاتی با رنگ و بوی انتقام را به دنبال داشته است.

اینجاست که نزاع بالا می‌گیرد و دو طرف در خفا و آشکار، بر سر راه هم سنگ اندازی می‌کنند. بدین ترتیب که شهردار قبلی، ‌ طی نامه‌ای از دولت می‌خواهد که یارانه بلیت مترو را تقبل کرده و بپردازند اما در زمان رسیدگی به همین درخواست، در حالی که خودش هم به عنوان رئیس جمهور در جلسه حاضر است، این درخواست رد می‌شود؛ آغازی برای کشمکش‌های مختلف بعدی که دخالت مجلس هم در آن موثر واقع نمی‌شود.

و البته در طرف مقابل هم، ‌جمع آوری آثار بجا مانده از طرح مونوریل و حذف دوربرگردان‌های ایجاد شده در دستور کار قرار می‌گیرد تا چه بسا بدین روش پیامی ارسال شده باشد. اقداماتی که با یک برچسب «غیر کار‌شناسی» توجیه می‌شود. جنگ گسترده‌تر می‌شود و کار به نقد دستاوردهای دو طرف کشیده می‌شود. اینجاست که رسانه‌های وابسته به دو طرف، تبدیل به بزرگ‌ترین منتقد طرف مقابل می‌شوند و دیگر کمتر کسی را می‌توان یافت که خوبی‌های طرف دیگر را بگوید.

و بدین ترتیب مدیران زیر دستی هم وارد ماجرا می‌شوند و حالا اختلاف به همه سطوح سرایت می‌کند. دیگر تنها صحبت پول بلوکه شده مترو در فلان صندوق دولتی نیست بلکه ممکن است نمایشگاه مدیریت جامع شهری در تهران برگزار شود و احتمالا چون برگزار کننده یک سازمان زیرمجموعه وزارت کشور است، شهرداری تهران در آن غرفه نداشته باشد. و یا ممکن است شهرداری قصد تغییر نرخ بلیت اتوبوسرانی شهری را پس از چند سال داشته باشد اما فلان اداره وابسته به دولت، حرفی در مخالفت با این اقدام بزند که به صفحه یک روزنامه‌های فردا بچسبد.

البته همیشه هم مخالفت‌ها اینقدر پر سر و صدا نیست؛ گاهی ممکن است وزارت کشور یک نوع لباس و درجه خاص را برای همه آتش نشانان سراسر کشور مصوب کند و مجوز لازم را از نهادهای نظامی دریافت کند اما شهرداری تهران ساز خودش را بزند؛ حاصل آتش نشانان تهرانی با درجه تهرانی و لباس تهرانی است.

به همین سادگی هر دو طرف تخلف می‌کنند تا لج هم را دربیاورند. عملیاتی تخریبی که‌گاه مواد لازم آن «مردم» هستند. به دست مدیرانی که از قضا کامل هم می‌دانند تخلفشان به چه معناست اما انگار نیت اصلاحی ندارند که اگر اینگونه نبود، برای یکبار هم که شده با هم نشست می‌گذاشتند و برای حل اختلافات، گفتگو می‌کردند!